پرش به محتوا
Home » معنی handicapable و handicapped؛ کدام واژه را به کار ببریم؟ | کاربرد، مثال و ویدئو

معنی handicapable و handicapped؛ کدام واژه را به کار ببریم؟ | کاربرد، مثال و ویدئو

  • از
⚡ بنر ۳۰ ثانیه‌ای — درس ۹۶۳
واژه، پیشِ توانایی می‌آید.

در این درس از مجموعهٔ مستر کوچ، معنی Handicapable vs Handicapped را یاد می‌گیری: «انتخابِ واژه، وقتی درباره‌یِ آدم‌ها حرف می‌زنیم» یعنی چه، کجاها به کار می‌رود، و فارسی‌زبان‌ها معمولاً کجا اشتباه می‌کنند. بعد از خواندن، آزمون چهارسؤالی همان پایین جواب دادنت را سبز یا قرمز می‌کند.

🎬 ویدئوی درس ۹۶۳ از مستر کوچ

ویدئوی رسمی این درس از مستر کوچ.

فهرست کامل اصطلاحات و ضرب‌المثل‌های پرکاربرد انگلیسی

معنی «Handicapable vs Handicapped»

دو واژه روبرویِ هم: «handicapped» که قدیمی است و امروز بیشتر در نامِ نهادها و متونِ اداری می‌ماند («the handicapped parking permit») و در گفتارِ روزمره جایگزین‌هایِ روشن‌تر دارد؛ و «handicapable» که عمدتاً ساخته شد تا تصویرِ «ناتوان» را بشکند — یعنی کسی که با وجودِ مانع، از پسِ کار برمی‌آید. «handicapable» در واژگانِ معیار جا نیفتاده؛ اگر به کارش بردی، توضیح بده منظورت چیست.

رایج‌ترین شکل‌ها: «disabled person» و «person with a disability». این دو بی‌طرف‌اند، ولی ترجیحِ خودِ آدم‌ها فرق می‌کند: بعضی‌ها «disabled person» را می‌پسندند (هویت‌محور) و بعضی «person with a disability» (فرد‌محور). قاعده‌یِ ساده: همان را به کار ببر که خودِ فرد یا همان جمع می‌گوید. واژه‌هایِ دیگر: «impairment» برایِ وصفِ پزشکی، «accessibility» برایِ دسترس‌پذیری و «the disability community» برایِ جمع.

سه چیز که در کلاس و در محلِ کار لازم است. یک: «handicapped» وقتی که خودِ فرد برایِ خودش به کار می‌برد، بازپس‌گرفته‌شدنِ واژه است و اشکالی ندارد؛ وقتی تو درباره‌یِ او به کار می‌بری، کهنه و گاه توهین‌آمیز است. دو: هیچ‌وقت این واژه‌ها را به‌عنوانِ فحش یا برایِ کم‌کردنِ کسی به کار نبر («that was so handicapped» بی‌آبروییِ آشکار است). سه: از رویِ ویلچر یا عینک، توانایی را حدس نزن — در کلاس و در رزومه، ملاک، کاری است که آدم انجام می‌دهد؛ نه واژه‌ای که ما برایش می‌سازیم. و «handicapable» را برایِ تحسینِ اجباری به کار نبر: «a handicapable employee» یعنی هنوز داری درباره‌یِ نقص حرف می‌زنی؛ «a strong candidate» را بردار.

🗣 تلفظ: «هَندیکپبل» و «هَندیکپت» /ˈhændɪkəpəbl, ˈhændikæpt/

⬆ بازگشت به فهرست

کاربرد و لحن

در توصیفِ آدم: «she is disabled and she leads the team». در متنِ اداری و حقوقی: «accessible entrance» و «disability support». در گفت‌وگویِ روزمره، اگر لازم شد، همان واژه‌ای را بردار که طرف برایِ خودش به کار می‌برد. «handicapable» را فقط در بحثِ زبان‌شناختی یا در نقدِ تصویرسازی به کار ببر و انتظارِ فهمِ فوری نداشته باش. در آگهیِ استخدام، هیچ‌وقت این واژه‌ها را برایِ «سازگاریِ فرد» به کار نبر؛ «can perform the tasks with accommodations» را بنویس.

⬆ بازگشت به فهرست

ده مثال کاربردی

She is disabled.—اون معلول نیست، ولی disabled هست.A1۱
Use the word the person uses.—همان واژه رو به کار ببر که خودش به کار می‌بره.A1۲
The old sign says «handicapped»; the new one says «accessible».—تابلویِ قدیمی handicapped می‌گه؛ جدیدی accessible.A2۳
«Handicapable» is made-up, not standard.—«handicapable» ساختگی‌ه، معیار نیست.A2۴
Person-first or identity-first? Ask, do not guess.—فرد‌محور یا هویت‌محور؟ بپرس، حدس نزن.B1۵
He needs no praise for showing up.—برای اومدن تعریفِ ویژه نمی‌خواد.B1۶
Do not use «handicap» as an insult.—«handicap» رو فحش نکن.B2۷
The office added ramps for accessibility.—برای دسترس‌پذیری، رمپ اضافه کردن.B2۸
Say «with accommodations», not «despite his disability».—بگو «با امکانِ سازگاری»، نه «با وجودِ معلولیت».C1۹
Words change; respect is the constant.—واژه عوض می‌شه؛ احترام، ثابت.C1۱۰

⬆ بازگشت به فهرست

اشتباه‌های رایج فارسی‌زبان‌ها

❌ به کار بردنِ «handicapped» برایِ هر کسی
غلط: Look at that handicapped guy.
درست: That man is disabled; or use the word he prefers.
برایِ آدم، هم کهنه است هم بی‌ادبانه؛ ترجیحِ خودِ فرد را بردار.
❌ فکر کردن به جایِ آدم
غلط: Being in a wheelchair, he cannot lead.
درست: He leads the team.
از رویِ وسیله، توانایی را حدس نزن.
❌ واژۀِ ساختگی را جاافتاده فرض کردن
غلط: We hired a handicapable worker.
درست: We hired a strong candidate.
«handicapable» در معیار جا نیفتاده؛ تحسینِ معمولی را معمولی بگو.

⬆ بازگشت به فهرست

دیالوگ تمرینی

How should I write about him in the report?
تو گزارش دربارش چی بنویسم؟
Ask him. He says «disabled», not the old word.
از خودش بپرس. خودش disabled می‌گه، نه واژه قدیمی.
Okay. And for the ramp request?
باشه. برای درخواست رمپ چی؟
Write «accessibility», keep it short.
بنویس «accessibility»، کوتاه و ساده.
✍️ تمرین شما: سه جمله‌یِ کهنه بنویس و به شکلِ امروزی برگردان: «the handicapped toilet» ← «the accessible toilet». بعد یک آگهیِ کوتاه بازنویسی کن که در آن «handicapable» آمده باشد و توضیح بده چرا «qualified» بهتر است. چکِ آخر: هیچ‌جا برایِ آدم «the handicapped people» و هرگز «handicap» را به معنیِ مسخره‌کردن ننویس.

⬆ بازگشت به فهرست

آزمون

۱. «handicapable» چه واژه‌ای است؟
۲. کدام امروزی‌تر و بی‌طرف‌تر است؟
۳. «person-first» یعنی چه؟
۴. در آگهیِ استخدام چه بنویسیم؟

⬆ بازگشت به فهرست

سؤال‌های پرتکرار

🔹 چرا «handicapped» کهنه شده؟
چون قرن‌ها به‌جایِ آدم، نقص را بزرگ کرد؛ در متونِ حقوقی و نامِ نهادها هنوز می‌ماند.
🔹 «crippled» چه؟
قدیمی و بیشتر آزارنده؛ در گفتارِ امروز جایش نیست.
🔹 اگر اشتباه گفتم؟
کوتاه عذر بخواه، واژه‌یِ درست را بشنو و ادامه بده؛ توضیحِ بلند، بحث را درباره‌یِ تو می‌کند.

⬆ بازگشت به فهرست

✅ جمع‌بندی

Handicapable vs Handicapped را یادت بماند: «handicapped» واژه‌ای کهنه است و امروز بیشتر «disabled» یا «person with a disability» می‌گویند؛ «handicapable» واژه‌ای ساخته‌شده برایِ شکستنِ تصویرِ ناتوانی است که جا نیفتاده؛ تفاوتِ person-first و identity-first؛ چرا برایِ آدم‌ها حدس نزنیم و هرگز به‌عنوانِ توهین به کار نبریم. هر روز یکی از مثال‌های همین صفحه را بلند تکرار کن؛ اصطلاحی که صدا شود، فراموش نمی‌شود.

⬆ بازگشت به فهرست

مشاورهٔ رایگان و تخصصی سلام‌زبان

نمی‌دانی از کجا شروع کنی یا مکالمه‌ات گیر کرده؟ با ما حرف بزن؛ راهنمای مسیرت را رایگان می‌گیری: آموزش رایگان مکالمه

📞 تلفن: ۰۹۲۱۴۸۳۷۹۲۹ · پیام در واتساپ · کلاس‌ها

نویسنده: محسن متین — سلام‌زبان
زبان را جراحی نکن.


دیدگاهتان را بنویسید