fewer cars · less traffic
هر دو یعنی «کمتر»
اگر بتوانی بشماری، fewer. اگر نتوانی، less. ماشین را میشود شمرد ولی ترافیک را نه — همین.
در فارسی برای هر دو حالت یک کلمه داریم: «کمتر». «ماشین کمتر» و «ترافیک کمتر» — هیچ فرقی در ساختار ندارند. اما انگلیسی بین چیزهایی که میشود شمرد و چیزهایی که نمیشود، فرق میگذارد.
جالب اینکه حتی بومیزبانها هم در این مورد اشتباه میکنند. اگر به سوپرمارکتهای انگلیسیزبان بروید، روی صندوقهای سریع نوشته 10 items or less — که از نظر دستوری باید fewer باشد.
در این مقاله قاعدهی اصلی را یاد میگیرید، بعد استثناهای مهم را میبینید — چون چند مورد هست که برخلاف انتظار عمل میکنند. در پایان هم دربارهی اشتباهات رایج و تمرین صحبت میکنیم.
قاعدهی اصلی
قبل از انتخاب، یک سؤال بپرسید: میشود این را شمرد؟
fewer — شمارشپذیر جمع
fewer cars
ماشینهای کمتر. میشود گفت یک ماشین، دو ماشین.
less — غیرقابلشمارش
less traffic
ترافیک کمتر. نمیشود گفت یک ترافیک، دو ترافیک.
💡 همان قاعدهی many و much
این دقیقاً همان تقسیمبندی many و much است:
many books → fewer books
much water → less water
اگر many میگیرد، fewer هم میگیرد. برای مرور کامل، مقالهی much، many، few و little را ببینید.
چهار استثنای مهم
چند مورد هست که با وجود شمارشپذیر بودن ظاهری، less میگیرند. دلیلش این است که بهعنوان یک مقدار واحد دیده میشوند، نه تعداد.
less — مبلغ بهعنوان یک مقدار
It costs less than 20 dollars.
قیمتش کمتر از بیست دلار است. مبلغ کل مهم است.
fewer — تعداد اسکناس
I have fewer dollars than you.
اسکناسهای کمتری دارم. تعداد مهم است.
✅ یک راه ساده برای تشخیص
از خودتان بپرسید: آیا این یک مقدار واحد است یا چند تا چیز جدا؟
«کمتر از دو ساعت» یعنی یک بازهی زمانی → less
«دو تا ساعت مچی کمتر» یعنی دو شیء جدا → fewer
در دنیای واقعی
این یکی از معدود قواعدی است که بومیزبانها هم مرتب زیر پا میگذارند.
❌ 10 items or less
✅ 10 items or fewer
تابلوی معروف سوپرمارکتها — از نظر دستوری غلط است.
💡 پس بالاخره کدام درست است؟
در گفتار روزمره، less بهجای fewer آنقدر رایج شده که کسی ایراد نمیگیرد. ولی در نوشتار رسمی، آزمونها و ایمیل کاری حتماً تفکیک را رعایت کنید — آنجا نشانهی دقت و سواد است.
در آیلتس و تافل
💡 برای آزمونهای بینالمللی
در بخش Writing آیلتس، رعایت این تفکیک روی نمرهی Grammatical Range and Accuracy اثر مثبت دارد. برای برنامهی کامل آمادگی، مقالهی برنامهی آمادگی آیلتس را ببینید.
کلمات مرتبط
در سمت مقابل less و fewer، کلمهی more برای هر دو به کار میرود.
✅ یک نکتهی جالب
کلمهی more برای هر دو نوع اسم یکی است — پس آنجا انتخابی ندارید. فقط در سمت «کمتر» است که باید تصمیم بگیرید.
💡 درس کاربرد More
کلمهی more کاربردهای دیگری هم دارد. برای یادگیری کامل دربارهی آن، درس کاربرد More در انگلیسی را ببینید.
اشتباهات رایج فارسیزبانها
❌ I have less friends than you.
✅ I have fewer friends than you.
خطای ۱ — دوست شمارشپذیر است.
❌ There is fewer water in the bottle.
✅ There is less water in the bottle.
خطای ۲ — آب غیرقابلشمارش است.
❌ We need fewer time.
✅ We need less time.
خطای ۳ — زمان غیرقابلشمارش است.
❌ Fewer people means less problems.
✅ Fewer people means fewer problems.
خطای ۴ — مشکل شمارشپذیر است.
❌ I have less books than him.
✅ I have fewer books than him.
خطای ۵ — کتاب شمارشپذیر است.
❌ It costs fewer than 20 dollars.
✅ It costs less than 20 dollars.
خطای ۶ — مبلغ یک مقدار واحد است.
💡 یک تجربهی واقعی
یکی از زبانآموزان تعریف میکرد: «در گزارش کاری نوشتم less customers و مدیرم اصلاحش کرد به fewer customers. گفت این جزئیات کوچک است ولی خواننده را متوجه میکند که چقدر دقیق مینویسی.»
تمرین
📝 کلمهی درست را انتخاب کنید
آزمون
در حال بارگذاری آزمون…
سؤالات متداول
درسهای مرتبط و ادامهی یادگیری
📚 مسیر ادامهی یادگیری این درس
اسم شمارشپذیر و غیرقابل شمارشچرا نمیگوییم three waters
صفت تفضیلی و عالیقواعد کامل مقایسه در انگلیسی
کاربرد More در انگلیسیمعنی، جایگاه و تفاوت با Most
صفتهای بیقاعدهgood، bad، far و جدول کامل
برنامهی آمادگی آیلتسنقشهی راه دوازده هفتهای
🎯 جمعبندی
مشاوره رایگان و تخصصی سلامزبان
در انتخاب دوره، تعیین سطح یا مسیر یادگیری گرامر سؤال دارید؟
🎓 مشاهده کلاسهای آموزش آنلاین
بعد از ورود به لینک، در بخش سرفصلها دروس رایگان ۱ و ۶ را ببینید